ನಮ್ಮ ಯೋಗ ಪಯಣದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರವೂ ಒಂದು. ಯೋಗ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಏನಾದರೂ ಸಾಧಿಸಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಆಹಾರವು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಯೋಗದ ಆಹಾರದ ಭಾಗವಾಗಿ ನೀವು ನಿಖರವಾಗಿ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಬೇಕಾದ ವಿಷಯಗಳು ಯಾವುವು ಅಂದರೆ?
ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗ್ರೀಕ್ ವೈದ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಹಿಪ್ಪೊಕ್ರೇಟ್ಸ್ “ಆಹಾರವು ನಿಮ್ಮ ಔಷಧಿಯಾಗಿರಲಿ ಮತ್ತು ಔಷಧವು ನಿಮ್ಮ ಆಹಾರವಾಗಲಿ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆಹಾರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾರಲು ಇದು ಅದ್ಭುತ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಹಾರದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿದ ಇವರನ್ನು ಆಧುನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯದ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ, “ಜೈಸಾ ಅನ್ನ್ ವೈಸಾ ಮನ್” ಎಂಬ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾತು ಇದೆ – ಅಂದರೇ “ನಾವು ತಿನ್ನುವ ಆಹಾರವು ನಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಅಥವಾ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಅರ್ಥ.
ಯೋಗದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ, ಅದು ಕೇವಲ ನಮ್ಮ ಬಾಯಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರವಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ನಾವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಇಂದ್ರಿಯವು ಪ್ರಪಂಚದೊಂದಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ, ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೆಲ್ಲವೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಾವು ಹೊಂದುವ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಯೋಗದ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ಆಸನಗಳಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವುದು. ಪತಂಜಲಿಯು ಹೇಳಿದ್ದು ಇದನ್ನೇ – “ಯೋಗ: ಚಿತ್ತ ವೃತ್ತಿ ನಿರೋಧ:” — ಮನಸ್ಸಿನ ಕ್ಲೇಶಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಅಥವಾ ದುಗುಡಗಳನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುವುದೇ ಯೋಗ. ಮನಸ್ಸಿನ ಈ ದುಗುಡಗಳು ನಾವು ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಇದೆಲ್ಲವೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ನಾವು ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನು ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ:
||ಆಹಾರಸ್ತ್ವಾಪಿ ಸರ್ವಸ್ಯ ತ್ರಿವಿಧೋ ಭವತಿ ಪ್ರಿಯ: ||
||ಯಜ್ಞಸ್ತಪಸ್ತಥಾ ದಾನಂ ತೇಷಾಂ ಭೇದಮಿಮಂ ಶೃಣು || 17.7||
|ಆಹಾರಸತ್ವಾಪಿ ಸರ್ವಸ್ಯ ತ್ರಿ-ವಿಧೋ ಭವತಿ ಪ್ರಿಯಃ||
||ಯಜ್ಞಸ್ ತಪಸ್ ತಥಾ ದಾನಂ ತೇಷಾಂ ಭೇದಂ ಇಮಂ ಶ್ರೀ||
ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆದ್ಯತೆ, ತಿನ್ನುವ ಆಹಾರ, ತ್ಯಾಗ, ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ವಿಧಾನಾವು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಅಥವಾ ಗುಣಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಹಾಗಾದರೆ ಗುಣ ಎಂದರೇನು?
ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ 3 ವಿಧ .
ಒಂದು ರಾಜಸಿಕ ಗುಣ, ಎರಡನೆಯದು ತಾಮಸಿಕ ಹಾಗೂ ಮೂರನೆಯದು ಅತೀ ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಾತ್ಕ್ವಿಕ ಗುಣ.
ರಾಜಸಿಕ ಗುಣವು ಅತೀ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ, ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಗುಣಕ್ಕೇ ತದ್ವಿರುದ್ದ ಅಂದರೆ ತಾಮಸಿಕ. ಇದು ಮಂದತೆ, ಅಜ್ಞಾನ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೆ- ಅವನು ಅಥವಾ ಅವಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಏನನ್ನೂ ಮಾಡಲು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿರಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಎರಡು ಗುಣಗಳಿಗೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವೆ ಸಾತ್ವಿಕ ಗುಣ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವಿದೆ – ಸಾಮರಸ್ಯ ಇರುತ್ತದೆ., ಶುದ್ಧತೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.
ಯೋಗಭ್ಯಾಸದ ಉದ್ದೇಶವೇ ಈ ಸಾತ್ವಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ರಾಜಸಿಕ ಮತ್ತು ತಾಮಸಿಕದಿಂದ ದೂರವಾಗಿ ಸದಾ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸುವುದು. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ – ||ಸಮತ್ವಂ ಯೋಗ ಉಚ್ಯತೆ|| ಯೋಗವು ಸಮತೋಲಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು. ಇದು ನಿಖರವಾಗಿ ಸಾತ್ವಿಕ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ. ಈ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗುಣ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನ ನಿರ್ಧಾರ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಾತ್ವಿಕನಾಗಿದ್ದರೆ ಅವನು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಆಹಾರವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ? ಕೆಳಗಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ: ||ಆಯು:ಸತ್ತ್ವಬಲಾರೋಗ್ಯಸುಖಪ್ರೀತಿವಿವರ್ಧನಾ: |
||ರಸ್ಯಾ: ಸ್ನಿಗ್ಧಾ: ಸ್ಥಿರಾ ಹೃದ್ಯಾ ಆಹಾರಾ: ಸಾತ್ವಿಕ ಪ್ರಿಯಾಃ || 17. 8||
ಆಯುಃ-ಸತ್ತ್ವ-ಬಾಲಾರೋಗ್ಯ-ಸುಖ-ಪ್ರೀತಿ-ವಿವರ್ಧನಃ
ರಸಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಃ ಸ್ಥಿರ ಹೃದ್ಯ ಆಹಾರಃ ಸಾತ್ವಿಕ-ಪ್ರಿಯಾಃ
ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. ಶಕ್ತಿ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಆಹಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ? ಅಂದರೆ ರಸಭರಿತ(ಕೋಮಲ)ವಾದ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಹ್ಲಾದಕರವಾದ ಆಹಾರಗಳು. ಇವು ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರದ ಪ್ರಧಾನ ಗುಣಗಳು.
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುವಂತೆ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಗುಣವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಆಹಾರವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಸಾತ್ವಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವನ್ನೇ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
ಆಹಾರವು ಯಾವಾಗಲೂ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾವು ಯಾವಾಗಲೂ ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ ಆದರೆ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ ಅದು ಬೇರೆ ದಾರಿ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಆಹಾರವು ಅವನ ಗುಣವನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನ ಅಥವಾ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಸಾರಾಂಶ.
- ದೇಹವನ್ನು ಹಗುರವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
- ಶಾಂತಿಯುತ ಮತ್ತು ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ
- ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ತರಕಾರಿಗಳು, ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಶೀತ-ಒತ್ತಿದ ಎಣ್ಣೆಗಳು ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರದ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.
ರಾಜಸಿಕ ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಕೃಷ್ಣನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ
ಕಟ್ವಮ್ಮಲವಣಾತ್ಯುಷ್ಣತೀಕ್ಷ್ಣರೂಕ್ಷವಿದಾಹಿನಃ |
ಆಹಾರಾ ರಾಜಸಸ್ಯೇಷ್ಟಾ ದು:ಖಶೋಕಾಮಯಪ್ರದ: || 17.9||
ಕತ್ ಆಮ್ಲ ಲವಂತೆ ಉಷ್ಣ ತೀಕ್ಷ್ಣ ರುಕ್ಷ ವಿದಿನಃ
ಆಹಾರ ರಾಜಸಸ್ಯೇಷ್ಠ ದುಃಖ-ಶೋಕಾಮಯ-ಪ್ರದಃ
ರಾಜಸಿಕ ಆಹಾರವು ನೋವು, ದುಃಖ ಮತ್ತು ರೋಗಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಯಾವ ರೀತಿಯ ಆಹಾರಗಳು ರಾಜಸಿಕವಾಗಿವೆ ಅಂದರೆ, ಅವು ಕಹಿ, ಹುಳಿ, ಉಪ್ಪು, ತುಂಬಾ ಬಿಸಿ, ಕಟುವಾದ, ಒಣ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈ ರೀತಿಯ ಆಹಾರವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ರಾಜಸಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
ಈ ರೀತಿಯ ಆಹಾರವು ಚಡಪಡಿಕೆ, ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ಕೋಪ, ದುಃಖ, ನೋವು ಮತ್ತು ಸಂಕಟವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕಾಫಿ, ಈರುಳ್ಳಿ, ಮಸಾಲೆಯುಕ್ತ ಆಹಾರ, ತುಂಬಾ ಉಪ್ಪು, ತಂಬಾಕು, ತುಂಬಾ ಬಿಸಿ, ಕಹಿ, ಹುಳಿ ಆಹಾರಗಳು ರಾಜಸಿಕ ಆಹಾರಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.
ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನೋಡೋಣ. ಅದನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಶ್ಲೋಕ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಯಾತಯಾಮಂ ಗತರಸಂ ಪೂತಿ ಪರ್ಯುಷಿತಂ ಚ ಯತ್ |
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟಮಪಿ ಚಾಮೇಧ್ಯಂ ಭೋಜನಂ ತಾಮಸಪ್ರಿಯಮ್ || 17.10||
ಯಾತ-ಯಾಮಂ ಗತ-ರಸಂ ಪುತಿ ಪರ್ಯುಶಿತಂ ಚ ಯತ್
ಉಚ್ಛಿಷ್ಠಮ್ ಅಪಿ ಚಾಮೇಧ್ಯಂ ಭೋಜನಂ ತಾಮಸ-ಪ್ರಿಯಮ್
ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರವು ಹಳಸಿದ, ರುಚಿಯಿಲ್ಲದ, ಕೊಳೆತ, ಕಲುಷಿತ, ಉಳಿದ ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧವಾದ ಆಹಾರವಾಗಿದೆ. ಅಂತಹ ಆಹಾರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತಾಮಸಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ.
ನಮ್ಮ ದೇಹ ಆಹಾರವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗಿನ ಶಕ್ತಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಹ ಕ್ಷಮತೆ ನಾವು ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಶಕ್ತಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು , ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿಲ್ಲ. ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರದಿಂದ ಶಕ್ತಿಯು ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಶಕ್ತಿ ಕುಂಠಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿಯುವ ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದ ನಂತರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆಲಸ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಚುರುಕುತನ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ನಿಸ್ತೇಜರನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ತಾಮಸಿಕ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ ಅಂದರೆ; ಮಾಂಸ, ಮೊಟ್ಟೆ, ಅಣಬೆಗಳು, ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಕರಿದ ಆಹಾರ, ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ಆಹಾರ, ಮದ್ಯ ಮತ್ತು ಔಷಧಗಳು.
ಆದ್ದರಿಂದ ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವ ನಾವು ಸದಾ ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ನೀವು ಈಗಾಗಲೇ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಈ ಲೇಖನದ ಉದ್ದೇಶವೂ ಇದೇ ಆಗಿದೆ. ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವು ಯೋಗದ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು.
ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಿದರೂ ಮಿತವಾಗಿ ಇರಬೇಕು. ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಎಂದರೇನು ಎಂದು ನೋಡೋಣ. ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವಾಗಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ತಿನ್ನಬೇಕು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ತಿನ್ನಬಾರದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಅರ್ಥ. ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಾ ಯಾವುದೇ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಬಾರದು. ಯೋಗದ ಪಠ್ಯದ ಸಾರಾಂಶವೇನೆಂದರೆ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಆಹಾರದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಇನ್ನುಳಿದ ಅರ್ಧ ಭಾಗ ದಲ್ಲ್ಲಿ 1/4 ಭಾಗ ನೀರು ಮತ್ತು 1/4 ಭಾಗ ಖಾಲಿ ಇರಬೇಕು.
ನಾವು ಆಹಾರವನ್ನು ಸಹ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಬೇರೆಡೆ ಇದ್ದರೂ ಸಾಕು ನಾವು ತಿನ್ನುವ ಆಹಾರದ ಸಾತ್ವಿಕ ಗುಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವಾಗ ಏನನ್ನಾದರೂ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ವೀಕ್ಷಿಸಸತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವ ಮೊಬೈಲ್ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಯಾರ ಮೇಲಾದರೂ ಕೂಗಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಋಣಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು ನಾವು ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದ ಮೇಲೆ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಕೇವಲ ಶಕ್ತಿ ಸಿಗುವುದೇ ವಿನಾ ಸಾತ್ವಿಕ ಗುಣ ಬರೋದಿಲ್ಲ.
ಇದೇ ರೀತಿ ನಾವು ಆಹಾರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನವೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅದು ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಇರಬೇಕು. ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅಥವ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಆ ಆಹಾರವು ಸಾತ್ವಿಕ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅನೇಕರು ಇಂದಿಗೂ ಅಡುಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಉತ್ತಮವಾದ ಹಿತವಾದ ಸಂಗೀತವನ್ನೋ ಅಥವಾ ಕೆಲವು ಮಂತ್ರ ಪಠಣಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಅಡುಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಅಡುಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಯೋಗವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ರೋಮಾಂಚನಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಅಲ್ಲವೇ ಅಲ್ಲ. ಏನು ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ಸಮತೋಲನದ ಬಗ್ಗೆಯೆ ಇರುತ್ತದೆ. ನಾವು ತಿನ್ನುವ ಆಹಾರವು ನಮ್ಮನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಚೋದಿಸಬಾರದು. ಆ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಇದು ಸಾತ್ವಿಕ ಆಹಾರ ನಿತ್ಯ ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಇರಲೇಬೇಕು.
- ಯೋಗವಿಜ್ಞಾನದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ವಿನಯ್ ಸಿದ್ದಯ್ಯ (ನೀವು ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು vinay@yogavijnana.in ಇಮೇಲ್ ಮೂಲಕ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು)